---

Johannes Reinhardt Hubertus als verantwoordelijke voor de machinerieën van de Sinkep-tinmaatschappij

Tin

Het mineraal cassiteriet (van het Griekse woord 'kassiteros' voor tin). Het wordt gebruikt als tinerts.

Tin is een zacht, zilverwit gekleurd metaal.
Het wordt bijna niet in pure vorm gevonden. 
Meestal wordt tin gewonnen uit verschillende soorten mineralen, bijvoorbeeld cassiteriet. 
Afzettingen van tinerts komen overal ter wereld voor. 
In Indonesië werd tinerts uit onderzeese afzettingen met grote baggermolens naar boven gehaald. 

schematische tekening van de tinbaggermolen

Tinbaggermolen

Dit model op een schaal van 1:75 stelt de Mendanau voor, één van de zes tinbaggermolens die in 1947 voor de NV Gemeenschappelijke Mijnbouwmaatschappij Billiton uit Den Haag werden gebouwd. 
Ze zijn gebouwd op de scheepswerven 'Werf Conrad & Stork Hijsch' (Haarlem), 'Werf Gusto' (Schiedam), 'J. & K. Smit' (Kinderdijk) en 'Verschure & Co' (Amsterdam).
Deze drijvende fabrieken zijn zo'n 60 meter lang en 20 meter breed.
Een rad met enorme emmers schraapt de erts van de zeebodem, tot 50 
meter onder de zeespiegel. 
De gebaggerde grondstof werd gezeefd, gereinigd en als pure erts aan 
de fabrieken geleverd. 
Daar werd het omgesmolten.

Toepassingen van tin:

Tin is een veelgebruikt metaal, omdat het een lage smelttemperatuur heeft (231 ⁰C), makkelijk buigzaam is en tegen roest bestand is.

Het is mogelijk tin om te vormen tot hele dunne lagen tinfolie. 
Het wordt vaak zilverpapier genoemd, wat niet juist is. 
De meest gebruikelijke toepassing is tinplaat. 
Ongeveer de helft van al het tin wordt in deze vorm geproduceerd.
Tinplaat bestaat uit een dunne laag staal, die aan beide zijden is bedekt met een laagje tin, tegen het roesten. 
Tin wordt ook gebruikt in legeringen, zoals soldeer, brons, amalgaam en peauter.

Broodjes tin

De Karimata, één van de zes tinbaggermolens die voor Billiton zijn gemaakt, is gebruikt bij een zoektocht naar het goud van de 'Lutine', een Engels fregat.

Zoeken naar het goud van La Lutine

'La Lutine' was een Frans fregat, dat in 1793 door de Britten was buitgemaakt. 
In 1799 is het bij Terschelling gezonken. 
Eén van de opvarenden wist de authoriteiten te vertellen dat het schip grote hoeveelheden goud en zilver aan boord had, in de vorm van munten en staven. 
Er zijn vele pogingen tot berging gedaan. 
In totaal zijn er 105 gouden en 99 zilveren staven gevonden.
Later, in 1938 werd de Karimata ingezet om systematisch het hele gebied af te baggeren. 
De operatie trok zowel nationaal als internationaal grote aandacht en de verwachtingen waren hooggespannen. 
Het resultaat viel nogal tegen: er werd maar één goudstaaf gevonden.
Officieel is er in totaal voor 1,2 miljoen gulden aan zilver en goud geborgen, maar men neemt aan dat er illegaal door vissers en plunderaars wel voor negen miljoen is opgehaald.
Zelfs na de operatie met de Karimata zijn er nog pogingen gedaan de schat van de La Lutine te vinden, voor het laatst in 1990.

Emmer van de baggermolen

---