Korte geschiedenis van de zwemclub LZC'29

_Hoewel het zwembad de Groote Wielen in 1904 definitief tot stand kwam, duurde het nog tot 26 maart 1929, dat de nu 65-jarige (in 1994) Leeuwarder Zwemclub werd opgericht.

_Aanvankelijk trad ze dan ook als L.Z.C. naar voren, maar al in datzelfde jaar werd, op aandrang van het bestuur van het bad, de naam van het bad toegevoegd. 
Dat ging evenwel niet zonder slag of stoot. 
De toezegging van het badbestuur een jaarlijkse bijdrage te leveren om betere prestatie's te kunnen neerzetten, heeft zeker tot de naam "L.Z.C. Groote Wielen" bijgedragen.

_De pot, waarin die bijdrage dan belandde heette dan ook het "hoger peil fonds". 
De gelden daarvan konden o.a. worden gebruikt om de leden gratis per autobus naar wedstrijden in de provincie te brengen. 
Die hoefden alleen te volstaan met wat kleingeld in de pet of hoed te doen wanneer één van de leiders rondkwam om "een dubbeltje voor de chauffeur". 
Daarnaast kon in de wintermaanden het gymnastieklokaal van school 10 aan de Gedempte Keizersgracht, ingang Nieuwstraatje, gehuurd worden voor conditietraining.

_Het oprichtingsjaar was tevens het begin van het georganiseerde zwemleven in Friesland, waaraan L.Z.C. door het leveren van bestuursleden en juryleden het nodige toe heeft bijgedragen.  
De eerste wedstrijd vond op 10 juli plaats in de Sneeker zweminrichting bij het spoor. 
Je kon daar niet alleen een prijs behalen door als snelste het eindpunt te halen, ook als zwemmer of zwemster met de mooiste schoolslag kreeg je een medaille. 
Die eer viel te beurt aan de L.Z.C.-er Jan van Brummelen.

_Het eerste kampioenschap van Friesland werd tien dagen daarna in de Groote Wielen behaald en wel op het nummer 4x50 meter wisselslag estafette heren. 
Naast de rugslag, schoolslag en borstcrawl was niet, zoals tegenwoordig de vlinderslag, maar de zijslag toegevoegd. 
De ploeg bestond uit Johan Hotho (rug), Louis Zeilinga (zij), Jan van Brummelen (school) en Jan Douma (borstcrawl).

_Ondanks de stijgende prestaties werd het gemis van een overdekte zweminrichting duidelijk gevoeld wanneer de Groningers op bezoek kwamen. 
Niet alleen, dat die de baas waren op zwemgebied, wat betreft het waterpolo was het verschil wellicht nog groter. 
Met dubbele cijfers verliezen was dan ook gebruikelijk. 
Daarin kwam verandering toen in 1934 het "Leeuwarder Overdekt Zwembad" werd geopend.

_Stimulator van het waterpolo werd de Leidenaar en oud internationaal Jan Buys, die zich na zijn studie als arts in Leeuwarden vestigde. 
Niet alleen dat het in het Noorden oppermachtige Z.C.G. de eerste nederlaag kon worden toegebracht, ook werd het derde klasserschap van de K.N.Z.B. behaald, iets wat voorheen ondenkbaar was.

_Op zwemgebied werd landelijke bekendheid verworven door de organisatie van een drie kilometer wedstrijd in de Groote Wielen, zowel voor leden als niet-leden van de K.N.Z.B. 
Daarmee gestart in 1936, beleefde dit evenement in 1951 haar veertiende, maar ook laatste, uitgave. 
In 1940 en 1945 werd de wedstrijd niet gehouden.

_Met de komst van "De Overdekte" konden ook internationale bekendheden naar Leeuwarden worden gehaald. 
Wereldrecordhoudsters als Willie den Oudsten, Rie Mastenbroek, Nida Senff, Jopie Waalberg en vele anderen (Ria Terpstra) trokken een zwemzaal stampvol publiek. 
Niet alleen, dat men de van kranten en bioscoop bekende beroemdheden kon aanschouwen, het werkte ook stimulerend voor het nemen van zwemlessen.

_Toen er in 1959 nieuwe statuten moesten komen werd het toevoegsel "Groote Wielen" weggelaten. 
De zwembadvereniging met die naam was in 1955 ontbonden en vervangen door een stichting. 
Omdat in Leiden ook een -oudere- L.Z.C. was (later omgedoopt tot L.Z. 1986) werd het oprichtingsjaar toegevoegd en werd het L.Z.C.'29.

_Het buitenlands contact kwam voor het eerst tot stand in 1963, toen een bezoek werd gebracht aan de stad Walsum. 
Nadien volgden o.a. Herringen, Dortmund, alle drie in het Roergebied, en Barrien bij Bremen.

_Nationaal is er jaren contact geweest met verenigingen uit Amsterdam, Naarden, Vlaardingen, Den Haag en Arnhem door middel van meerkampen welke in een winterseizoen over de verschillende plaatsen werden verdeeld.

_Werd in de beginjaren veel medewerking verleend bij de opening van zwembaden, later waren de L.Z.C.-ers actief bij school en scouting zwemwedstrijden.

Naschrift:
_In de LZC-voorjaarsvergadering van 1999 is besloten de zwemvereniging op te heffen, de zwemclub heeft dus nog de leeftijd van 70 jaar gehaald.
(naar informatie van Friesche zwembond medewerkster Gerda Buis-Joosten)

Redactie: info(at)rijskamp.com
Groningen 9 februari 2009